Als je publiek reageert, moet je ook antwoord geven

Voor de achttiende keer werk ik mee aan Kermis FM, de tijdelijke radio- en tv-zender die ieder jaar uitzendt vanaf de Tilburgse Kermis. In 2009 was ik één van de oprichters, inmiddels ben ik al een aantal jaar adjunct-hoofdredacteur. In totaal werken er meer dan 200 vrijwilligers mee aan Kermis FM, een mix van mediaprofessionals en jong talent.

Het zijn lange dagen (Kermis FM zendt live uit van 12:00 tot 1:00 uur), dus op het moment dat deze nieuwsbrief in je mailbox belandt, lig ik op één oor. Gelukkig heb ik hem gisteren al geschreven.

Elke reactie van het publiek verdient een reactie

BNR Nieuwsradio heeft onlangs een nieuwe functie toegevoegd waarmee je direct vanuit de app een bericht kunt sturen naar de makers van de podcast waar je naar luistert. Een supersimpel en klein ding dat in radio-apps gemeengoed is, maar bij podcasts niet gebruikelijk. Ja, je kunt in Spotify comments achterlaten, maar als je als luisteraar snel een berichtje wilt sturen dan ben je aangewezen op mail of de dm's van Instagram.

Eigenlijk is dat vreemd, want voor veel podcasts is de interactie met hun luisteraars extreem belangrijk. Het is input voor de podcast, maar ook één van de manieren om ervoor te zorgen dat je trouwste luisteraars een band moet je onderhouden. Een band die de sleutel vormt tot het verdienmodel van veel podcasts.

Bij Trust Nobody, de podcast die ik samen met Mark Versteden en Nelleke Poorthuis over Wie is de Mol? en De Mol, gaat de helft van onze tijd zitten in de interactie met luisteraars. We maken over één aflevering van Wie is de Mol? twee podcasts. Eentje waarin we de aflevering nabespreken en een paar dagen later een aflevering die we in principe helemaal maken op basis van berichten van luisteraars.

Ze sturen dingen in die hun zijn opgevallen in het gedrag van kandidaten, delen de potentiële hints die ze hebben gevonden, laten weten dat ze het niet eens zijn met onze analyse en stellen vragen bij hen opkomen. Het is genoeg input voor een wekelijkse podcast van een uur.

Naast het vullen van een podcast van een uur, doen we nog iets anders met de berichten die binnenkomen: we reageren erop. Ons uitgangspunt is dat we op elk mailtje, appje en dm reageren. Soms is een inhoudelijke reactie niet nodig, maar dan laten we alsnog op een manier weten dat we het hebben gelezen (bijvoorbeeld met een hartje op Instagram).

Als ik mensen vertel dat we soms wel van honderden mensen berichten krijgen in een week en daar dus allemaal op reageren, zijn ze verbaasd. "Dat je daar tijd voor hebt" is een veelgehoorde reactie. En het eerlijke antwoord is: die tijd hebben we eigenlijk niet, maar die maken we. Het kost ons de nodige uren per week, maar in mijn ogen is het contact met de luisteraars minstens zo belangrijk als de podcast zelf en dat contact gaat twee kanten op.

Het heeft ervoor gezorgd dat we een superactieve en betrokken groep luisteraars hebben die ruim 7000 euro aan omzet per maand oplevert en waarbij sponsoren verbaasd zijn over de hoge conversie van de sponsorblokjes die we maken.

Reageren op ieder bericht dat je binnenkrijgt is moeilijk schaalbaar, maar voor mij een voorwaarde voor alles wat ik maak. Voor de podcasts die ik maak, maar net zo goed voor deze nieuwsbrief. Als je op reply drukt en me een bericht stuurt, krijg je een reactie. Bij traditionele media is reageren op een nieuwsbrief via een reply vaak niet eens mogelijk.

Communicatie zou altijd twee kanten op moeten gaan. Je moet makkelijk kunnen reageren naar de makers van een productie (of dat nu een podcast, nieuwsbrief, video of artikel is) en de maker moet vervolgens makkelijk een bericht terug kunnen sturen. En dat niet alleen: het uitgangspunt zou moeten zijn dat de maker reageert. Als iemand de moeite neemt om te reageren toont dat een bepaalde betrokkenheid die een inspanning verdient van de kant van de maker voor een antwoord.

Het is dan ook essentieel dat dit überhaupt kan. Bij BNR Nieuwsradio is de mogelijkheid om een bericht te sturen maar half gebouwd. Makers van podcasts kunnen berichten ontvangen via de app, maar niks terugsturen naar degene die reageert. Dan vraag ik me af waarom de mogelijkheid om een bericht te sturen überhaupt bestaat.

Ik denk echt dat direct contact met je publiek, beide kanten op, veel meer op waarde geschat zou moeten worden. Het kost veel tijd en is, als je een groot publiek hebt, echt lastig om te doen, maar het is te makkelijk om het daarom niet te doen. Het is de sleutel tot vertrouwen én tot een duurzaam verdienmodel, de twee grootste uitdagingen van de media op dit moment.

Kort

• Stichting Democratie en Media, De Argumentenfabriek en NU.nl organiseren samen Het Grote Mediadebat. Het is een maatschappelijk gesprek en een onderzoek over hoe we weer grip kunnen krijgen op ons nieuws. Er komen onder meer een online discussie en fysieke meetups op verschillende plekken in Nederland.
• Vaksite Spreekbuis heeft de afgelopen maanden zelfstandige makers geïnterviewd om een beeld te krijgen van wat zij zelf 'alternatieve media' noemen. Het gaat verder dan enkel zelfstandige journalisten: er zijn verschillende opiniemakers geïnterviewd voor het onderzoeksrapport. Het rapport (pdf) is te downloaden op Spreekbuis.
• Nieuwsbriefplatform Beehiiv voegt de mogelijkheid toe voor lezers van een publicatie om met elkaar in gesprek te gaan. Daarnaast voegt de dienst de mogelijkheid toe om advertentieruimte binnen nieuwsbrieven automatisch te verkopen middels programmatic advertising.
• Google moet van de Europese Commissie concurrerende zoekmachines en AI-diensten vanaf volgend jaar meer toegang geven tot zoekdata. Het bedrijf is dit verplicht onder de Digital Markets Act, maar verschuilt zich achter het idee dat de zoekdata niet te anonimiseren is.
  • Drie internationale uitgevers, waaronder Elsevier, spannen een rechtszaak aan tegen Google wegens auteursrechteninbreuk bij het trainen van taalmodellen.
  • Google geeft NotebookLM een veel logischere naam: Gemini Notebook.
• Het Verenigd Koninkrijk voert een online avondklok in voor zestien- en zeventienjarigen. Tussen 0:00 en 6:00 uur moeten platformapps als TikTok, Instagram en YouTube niet toegankelijk zijn. De wetgeving komt bovenop een algeheel verbod voor deze platforms onder de 16.
• Een aandeelhouder van filmstudio Paramount begint een rechtszaak tegen eigenaar David Ellison en diens vader Larry. De aandeelhouder stelt dat de Ellisons een "illegale" deal met president Trump hebben gesloten om goedkeuring te krijgen voor de overname van Warner Bros. Discovery. De deal zou onder meer gaan over het doorvoeren van wijzigingen bij CNN om de nieuwszender pro-Trump te maken.